Musa Kazım Onar Efendi
Musa Kazım Efendi, 1881 yılında Hadim’in Aşağı Hadim Mahallesi’nde doğdu. Musa Hocazade Ahmet Efendi’nin oğludur. İlk medrese tahsiline Hadim’de başlayan Musa Kazım Efendi, daha sonra Konya’ya gelerek İrfaniye Medresesi’ne girdi. Orada Yalvaçlı Ömer Vehbi Efendi’den sarf, nahiv, mantık, maânî, beyan, bediî, usul-ı fıkıh, ilm-i kelâm ve hadis ilimleri tahsil etti ve icazet aldı. 1911 yılında Konya Hukuk Mektebi’ni birincilikle bitirdi. 1912 yılında, İstanbul’da, Selanik Hukuk Mektebi Mecelle ve Usul i Fıkıh müderrisliği için açılan imtihanı kazandı. Pek çok meşhur müderrisin girdiği bu imtihanda Konyalı Musa Kazım Efendi’nin kazanması dikkat çeker. Balkan Harbi’nin başlamasına kadar, Selanik Hukuk Mektebi’nde Mecelle ve Usul-i Fıkıh okuttu. Harbin başlaması üzerine Konya’ya döndü, avukatlığa başladı. Konya Barosu kurucuları arasında bulundu. 12 Ocak 1920 tarihinde Konya Mebusu olarak İstanbul Mebusan Meclisi’nde Konya’yı temsil etti. Bu meclisin dağılması üzerine de, 23 Nisan 1920 tarihinde T.B.M.M.’ne Konya Mebusu olarak iltihak etti. 1920 yılından 1922 yılına kadar, Millet Meclisi’nde birinci Reis vekilliği görevinde bulundu.
15 Nisan 1923 tarihinde, Ali Fethi Okyar’ın kurmuş olduğu hükümette Şer’iyye ve Evkaf Vekâleti görevi uhdesine tevcih edildi. İstifa ettiği 1923 yılına kadar bu görevde kaldı.
Musa Kâzım Efendi, Türkiye Ziraat Bankası’nın bozulduğu bir dönemde, bankanın İdare Meclisi Reisliği’ne getirilir. Bu konuda da faydalı çalışmaları olur. 1. 2. 3. ve 4. dönemlerde milletvekili olarak mecliste bulunur. 1929 yılında tedavi için Viyana’ya gönderilmişse de, Türkiye’ye dönmek üzere olduğu bir sırada, 1930 yılında Viyana’da vefat etmiştir. Cenazesi İstanbul’a getirilmiş ve Edirnekapı Şehitliği’ne defnedilmiştir. Vefatında henüz kırk sekiz yaşlarındadır. Namuslu bir insan olan Kâzım Efendi’nin çocuklarının tahsillerini tamamlayabilmeleri için, 2 Nisan 1931 tarih, 1764 sayılı Resmi Gazete’de neşredilen 1786 sayılı kanun çıkarılır. Bu kanunla çocukların istedikleri lisede meccanen okumaları kabul edilmiştir. Türkiye’de çıkarılan ilk özel kanun budur.
